Hipoteca Joven z nowymi zasadami. Wsparcie nie tylko dla młodych
Program Hipoteca Joven poszerza swój zakres i nie obejmie już wyłącznie osób do 40. roku życia. Rząd regionalny zamierza także zaoferować wsparcie hipoteczne w dostępie do pierwszego mieszkania na własność rodzinom z dziećmi na utrzymaniu, bez górnego limitu wieku. Nowy dekret regulujący tę inicjatywę wprowadza nową linię gwarancji o nazwie „Mi Primera Vivienda” („Moje Pierwsze Mieszkanie”).
Priorytet: rodziny z dziećmi, szczególnie samotni rodzice
Program ma na celu wsparcie tych jednostek rodzinnych, w których są nieletnie dzieci, koncentrując się zwłaszcza na rodzinach monoparentalnych (z jednym rodzicem) i rodzinach wielodzietnych. Bez względu na wiek rodzica, mają one poważne problemy z zakupem pierwszego mieszkania z powodu drożejącego rynku nieruchomości, niedoboru ofert oraz trudności ekonomicznych. Tym grupom społecznym Wspólnota Autonomiczna ułatwi także uzyskanie poręczenia w instytucjach finansowych, które przystąpią do tej inicjatywy na mocy porozumienia.
Wnioski z konsultacji: wiek i cena w górę
Dekret regulujący program Hipoteca Joven – Mi Primera Vivienda znajduje się obecnie w fazie konsultacji publicznych, po wcześniejszych przeprowadzonych w kwietniu 2025 roku. Po tamtym okresie i po przeanalizowaniu zgłoszonych uwag wykryto potrzebę przekierowania programu wobec trudności z zakupem mieszkania przez osoby powyżej 35. roku życia, co było dotychczasowym limitem wieku w programie Hipoteca Joven w poprzednich legislaturach. Dlatego właśnie poszerzono zakres do 40. roku życia oraz na rodziny z dziećmi na utrzymaniu bez limitu wieku.
Wnioski z pierwszych publicznych konsultacji w tej sprawie są jasne: niska zdolność do oszczędzania w znacznym stopniu utrudnia dostęp do mieszkania na własność. Główne propozycje skupiają się zatem na podniesieniu wieku osób uprawnionych oraz na zwiększeniu limitu wartości nieruchomości przeznaczonej do nabycia.
Wyrównywanie szans i nowe limity cenowe
W raporcie przygotowawczym uzasadniającym potrzebę wprowadzenia dekretu szczególnie podkreśla się istniejące nierówności przy zakupie mieszkania przez rodziny monoparentalne, wśród których częściej występuje bezrobocie, ubóstwo i niestabilność zatrudnienia. Według Hiszpańskiego Urzędu Statystycznego (INE) ten typ rodziny w 81% przypadków tworzą kobiety.
Oprócz podniesienia limitu wieku i włączenia innych grup społecznych, rząd podnosi także maksymalną cenę mieszkania, które może zostać objęte poręczeniem. „Cena nabycia mieszkania, bez kosztów i podatków związanych z transakcją, będzie równa lub niższa niż 250 000 euro. Wspomniana cena nabycia musi obejmować miejsca parkingowe, pomieszczenia gospodarcze lub jakiekolwiek inne pomieszczenia dodatkowe powiązane z mieszkaniem” – stanowi projekt dekretu poddany konsultacjom publicznym.
Jakie mieszkania i dla kogo?
Mieszkania mogą być zarówno nowe, jak i z rynku wtórnego, wolne od ograniczeń lub chronione (publicznie wspierane) z promocji prywatnej, a także budowane metodą gospodarczą. We wszystkich przypadkach ich powierzchnia użytkowa nie może przekraczać 120 metrów kwadratowych, z wyłączeniem ewentualnych pomieszczeń dodatkowych. Nie mogą natomiast skorzystać z tego programu mieszkania chronione z promocji publicznej.
Obecny rząd reaktywował program Hipoteca Joven, nadając mu nowy impuls i nowe zasady po problemach, z jakimi borykał się on w przeszłości. Na początku lat 2000. rząd kanaryjski uruchomił tę inicjatywę, jednak kryzys gospodarczy z 2008 roku, drastyczne cięcia budżetowe oraz pęknięcie bańki na rynku nieruchomości pozostawiły setki młodych ludzi bez środków, które obiecał im rząd, mimo że zostały zatwierdzone. Około 2000 Kanaryjczyków w wieku od 25 do 35 lat kupiło swoje domy w latach 2009-2012, powołując się na program budżetowy Hipoteca Joven, który ustalał dotacje w wysokości od 1500 do 12 000 euro na ten cel. To, co wydarzyło się później, pozbawiło obiecanych pieniędzy kilkuset młodych ludzi, z których część nigdy nie otrzymała przyznanych środków.
Szerszy krąg uprawnionych i dłuższa ochrona
Nowy dekret daje możliwość skorzystania z tej linii poręczeń nie tylko osobom posiadającym obywatelstwo hiszpańskie, ale także obywatelom państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw trzecich spoza UE, pod warunkiem posiadania legalnego pobytu w Hiszpanii.
Oprócz rodzin wielodzietnych i monoparentalnych, limit wieku nie będzie także dotyczył wnioskodawców, którzy mają potomstwo z tytułu urodzenia lub adopcji w roku kalendarzowym złożenia wniosku w instytucji finansowej, która podpisała porozumienie z Wspólnotą Autonomiczną w celu przystąpienia do tego programu.
Zgodnie z projektem dekretu „każde poręczenie ustanowione w instytucji finansowej będzie pokrywać zaległości w ratach kapitałowych powstające w ciągu pierwszych 10 lat kredytu hipotecznego, niezależnie – w stosownych przypadkach – od uzgodnionych z kredytobiorcami okresów karencji oraz od tego, czy okres zapadalności kredytu hipotecznego był dłuższy niż dziesięć lat”. Rozszerza to horyzont czasowy ochrony dla rodzin, które przystąpią do programu.

