Wyspy Kanaryjskie stawiają czoła wyzwaniom wodnym. Kluczowe: recykling i inwestycje

Wyspy Kanaryjskie: laboratorium gospodarki wodnej stawia na recykling i innowacje

Wyspy Kanaryjskie znajdują się w uprzywilejowanej sytuacji, by sprostać wyzwaniu, jakim jest zapewnienie wystarczających zasobów wodnych dla mieszkańców i sektorów gospodarki, zwłaszcza rolnictwa. Archipelag był i nadal jest swego rodzaju laboratorium – od czasu, gdy ponad 60 lat temu na Lanzarote uruchomiono pierwszą w Europie instalację do odsalania wody morskiej. Stąd właśnie wyszła najnowocześniejsza technologia, która trafiła do innych części świata. Dlatego też organizacje i instytucje, takie jak Instytut Technologiczny Wysp Kanaryjskich (ITC) czy tamtejsze uniwersytety, mają wydziały, techników i specjalistów zajmujących się badaniami w dziedzinie hydrauliki.

Nowy cel: recykling ścieków i walka z przestarzałą infrastrukturą

Obecnie wyzwaniem jest nie tylko odsalanie, ale także zwiększenie inwestycji i innowacji w zakresie ponownego wykorzystania i regeneracji ścieków. Z tego powodu znaczna część środków przeznaczonych na infrastrukturę hydrauliczną jest kierowana na rozbudowę i wzmocnienie infrastruktury oczyszczalni i kanalizacji, aby poprawić dystrybucję i uniknąć strat. Eksperci uczestniczący w Forum zorganizowanym przez Prensa Ibérica z okazji Światowego Dnia Wody podkreślili potrzebę aktualizacji przepisów, aby dostosować je do wymogów Unii Europejskiej, oraz zaalarmowali o braku wykwalifikowanego personelu w dziedzinie gospodarki wodnej. To obszar, w którym innowacje i badania są fundamentalne, a jednocześnie brakuje na wyspach potrzebnych techników.

Trzy filary zarządzania wodą: cyfryzacja, prawo i bezpieczeństwo

Dyrektor generalny ds. Wód w rządzie regionalnym, José García Leal, wskazał, że trzy osie, na których opiera się zarządzanie zasobami wodnymi, to: cyfryzacja modelu, aktualizacja przepisów oraz cyberbezpieczeństwo – element kluczowy, ponieważ odsalarnie są infrastrukturą krytyczną. Dodał również, że Wyspy Kanaryjskie znajdują się obecnie w fazie przejściowej, która wymaga większej współpracy między administracjami: Wspólnotą Autonomiczną, radami wysp (cabildos) i rządem centralnym.

Potrzeba prywatnego kapitału i unijne standardy

Carmelo Santana, dyrektor Rady Wodnej Gran Canarii (Consejo Insular de Aguas), docenił współpracę między sektorem publicznym a prywatnym w zarządzaniu wodą na wyspach i opowiedział się za przyspieszeniem oraz zwiększeniem inwestycji z udziałem również sektora prywatnego. Celem jest zaspokojenie potrzeb związanych z zasobami wodnymi, wśród których wymienił podniesienie ciśnienia, by odsolona woda docierała do wyżej położonych części wysp, oraz oczyszczanie i ponowne wykorzystanie ścieków. Santana położył nacisk na wymogi normatywne i regulacyjne Unii Europejskiej, dlatego konieczna jest aktualizacja prawa kanaryjskiego, a konkretnie Ustawy Wodnej z lat 90.

Energia odnawialna i kryzys kadrowy

Baltasar Peñate, szef działu Wody w ITC, podkreślił, że jednym z wyzwań stojących przed sektorem jest zwiększenie udziału energii odnawialnej w produkcji wody zarówno odsolonej, jak i oczyszczonej. Zaznaczył jednak, że technicznie nie jest możliwe, aby 100% potrzebnej energii pochodziło ze źródeł czystych, więc mogłaby ona funkcjonować jako uzupełnienie energii z paliw kopalnych. Peñate ostrzegł również przed brakiem kapitału ludzkiego i trudnościami w znalezieniu profilów technicznych, dlatego zaakcentował potrzebę większych inwestycji w szkolenia.

Badania naukowe kluczem do przyszłości

José Jaime Sadhwani, dyrektor katedry Wody na Uniwersytecie Las Palmas de Gran Canaria (ULPGC), wyróżnił pracę badawczą, którą od 2020 roku prowadzi wydział w obszarach takich jak gospodarka o obiegu zamkniętym w zarządzaniu odpadami z odsalarni. Szczególny nacisk położył na badania nad membranami – elementem kluczowym, nad którym pracuje się, aby były bardziej wydajne w produkcji przy wykorzystaniu wiatru, fal i słońca, zwłaszcza w kontekście nadchodzącej ery morskiej energetyki wiatrowej.