zamkniete plaze kanary zanieczyszczenie fekalia

Skażenie fekalne na plażach Wysp Kanaryjskich: to nie incydenty, lecz problem systemowy

Systemowy problem, nie incydenty

Fundacja Canarina w ostrzegawczym raporcie opublikowanym we wtorek 14 lipca 2026 roku wskazuje, że zamykanie plaż na Wyspach Kanaryjskich z powodu skażenia fekaliami nie jest już zbiorem odosobnionych zdarzeń, lecz symptomem głębokiego, systemowego kryzysu. Każda plaża zamknięta z powodu zanieczyszczenia to nie osobny incydent, ale widoczny przejaw niedziałającego systemu oczyszczania ścieków. Dopóki sieć kanalizacyjna nie zostanie ukończona, a wszystkie zrzuty ścieków nie będą odpowiednio kontrolowane i legalne, dopóty te sytuacje będą się powtarzać – czytamy w stanowisku organizacji.

Playa Jardín wraca, ale ze skandalem

Fundacja podaje konkretne przykłady. Playa Jardín w Puerto de la Cruz na Teneryfie, która po prawie roku zamknięcia z powodu fekaliów została ponownie otwarta w 2025 roku, już w 2026 roku znów jest obiektem kontrowersji – tym razem chodzi o rzekome stosowanie podchlorynu sodu (wybielacza) w procesie oczyszczania ścieków. Z kolei w czerwcu br. plaża Playa del Pueblo w Playa Blanca (Yaiza, Lanzarote) została prewencyjnie zamknięta dla kąpieli po wycieku ścieków spowodowanym zatorami w sieci kanalizacyjnej. Zaledwie kilka dni później, 7 lipca, plaża Leocadio Machado w El Médano (Granadilla de Abona) ponownie zamknęła swoje wody, gdy wykryto w nich stężenie bakterii Escherichia coli (pochodzącej z ludzkich odchodów) przekraczające dopuszczalne normy.

72 proc. zrzutów nielegalnych

Według najnowszego, zaktualizowanego w 2025 roku, Spisu Zrzutów Ląd-Morze rządu Wysp Kanaryjskich, na archipelagu znajdują się 403 punkty zrzutu ścieków do morza. Aż 291 z nich – czyli 72 procent – nie posiada ważnego zezwolenia. Najbardziej niepokojąca sytuacja panuje na Teneryfie, gdzie zlokalizowanych jest 180 punktów zrzutu, czyli niemal połowa wszystkich na Wyspach Kanaryjskich, a tylko 59 z nich ma wymagane pozwolenie. Te same dane ujawniają również poważne zaniedbania techniczne: zaledwie 13 procent punktów zrzutu korzysta z podwodnych rurociągów, czyli właściwej infrastruktury rozpraszającej ścieki, podczas gdy ponad 70 procent odprowadza nieczystości za pomocą systemów, które nie zapewniają optymalnych warunków ewakuacji. To właśnie ten deficyt techniczny stoi za wieloma przypadkami zamknięcia plaż, w tym Playa Jardín i Leocadio Machado.

Unia Europejska nakłada karę

Fundacja podkreśla, że powagę problemu potwierdza wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który w grudniu 2025 roku skazał Hiszpanię za naruszenie unijnych przepisów dotyczących oczyszczania ścieków komunalnych. W uzasadnieniu wyroku wprost wskazano kilka systemów oczyszczania na Teneryfie – m.in. Añaza, Candelaria-Casco, Adeje-Arona i La Laguna-Santa Cruz – jako instalacje, które nie spełniały wymogów oczyszczania przed zrzutem do morza.

Zanieczyszczenie dotyka też rezerwatów

Organizacja zwraca uwagę na jeszcze jeden alarmujący fakt: aż 94 punkty zrzutu ścieków odprowadzają nieczystości bezpośrednio na obszar 10 z 24 morskich Stref Specjalnej Ochrony (ZEC) na archipelagu. To dowodzi, że presja na obszary chronione nie jest przypadkowa, ale stanowi element strukturalnego problemu. Jak wskazują autorzy raportu, powtarzalność tych zdarzeń jest szczególnie widoczna w takich gminach jak Adeje na Teneryfie, gdzie plaże Troya czy El Puertito są zamykane z powodu skażenia bakteriologicznego praktycznie każdego lata.

Prace trwają, ale wciąż za wolno

Komisja Monitorująca, w skład której wchodzą ACUAES, Cabildo Teneryfy i Wyspiarska Rada Wodna, potwierdziła w maju 2026 roku, że prace przewidziane w porozumieniu dotyczącym kanalizacji zostały zrealizowane w 67 procentach. Dotychczas wydano 158 milionów euro z planowanych 233,5 miliona. Jednak, jak przypomina Fundacja Canarina, wciąż brakuje wielu kluczowych elementów infrastruktury niezbędnych do pełnego uruchomienia systemu. Chociaż niektóre oczyszczalnie są już gotowe lub przechodzą fazę testów, nadal nie ukończono budowy kolektorów, przepompowni, połączeń i innych niezbędnych instalacji. Przykładowo system Acentejo wciąż znajduje się na etapie projektowania. Dopóki te prace nie zostaną zakończone, zanieczyszczenia i prewencyjne zamykanie plaż będą się powtarzać, zwłaszcza w miesiącach wzmożonego ruchu turystycznego – podsumowuje Fundacja.

Apel o przyspieszenie działań

Raport „SOS Costas Canarias”, przygotowany przez Fundację Canarina i Obserwatorium Zrównoważonego Rozwoju, zawiera listę priorytetowych działań. Należą do nich: przyspieszenie modernizacji infrastruktury kanalizacyjnej, dokończenie sieci, które są w budowie, zapewnienie skutecznej kontroli i wydawania zezwoleń dla wszystkich punktów zrzutu, a także wzmożenie nadzoru nad tymi, które zagrażają morskim obszarom chronionym.

Źródło

Przewijanie do góry
Share via
Copy link