Mały właściciel kontra wielki kapitał. Europejski ruch w obronie mieszkań na wakacje

Europejski sojusz małych właścicieli mieszkań turystycznych

Na kilka dni przed inauguracją targów turystycznych Fitur 2026 rusza bezprecedensowy, ogólnoeuropejski ruch w obronie praw małych, prywatnych właścicieli mieszkań na wynajem krótkoterminowy. Inicjatywę wspólnie uruchomiły organizacje z czterech krajów: Hiszpanii – Federación de Asociaciones de Propietarios de Alquileres Vacacionales y Temporales (Fapavat), Niemiec – Verband der Eigentümer von Ferienwohnungen und Ferienhäusern e.V., Portugalii – Alojamento Local Porto e Norte (Alpn) oraz Włoch – Federazione Nazionale delle Associazioni della Ricettività Extralberghiera (F.A.R.E.). Ich cel jest jasny i wspólny: połączyć siły, aby bronić i zachować miejsce małego właściciela w sektorze turystyki mieszkaniowej.

Walka z wypieraniem przez wielki kapitał

Inicjatywa wychodzi z założenia, że ci, którzy byli początkiem i motorem napędowym wynajmu wakacyjnego w Europie, są stopniowo wypierani przez wielkich inwestorów, fundusze i podmioty posiadające całe budynki. Zdaniem sojuszu, są oni faworyzowani przez coraz bardziej restrykcyjne przepisy unijne, krajowe i lokalne, skierowane przeciwko prywatnym właścicielom. Dowodem na to mają być ostatnie regulacje przyjęte w miastach i regionach takich jak Madryt, Barcelona, Rzym czy Toskania, gdzie – jak twierdzą – de facto stworzono prawo, by usunąć małego właściciela na korzyść podmiotów kontrolujących całe budynki.

Żądania i argumenty małych właścicieli

W obliczu tych polityk, które powielają się i rozprzestrzeniają po całej Europie, mali właściciele zorganizowali się, aby działać w skoordynowany sposób i domagać się pilnych środków gwarantujących ich ochronę. Zmęczeni byciem „kryminalizowanymi i wykluczanymi z korzyści płynących z turystyki na rzecz dużych grup lobbingowych”, ostrzegają przed bezpośrednim wpływem tych przepisów na ich dodatkowe źródło dochodu lub emeryturę.

Podkreślają również, że to właśnie mali właściciele sprzyjają redystrybucji bogactwa generowanego przez turystykę na różnych obszarach, przyczyniając się do bardziej zrównoważonego rozwoju gospodarczego. Rozwiązanie, które proponują, zakłada jasne rozróżnienie prawne między małym właścicielem a dużym podmiotem posiadającym mieszkania turystyczne zorganizowane w całych budynkach.

Wizja zrównoważonego i sprawiedliwego modelu turystyki

Dla tych środowisk tylko takie podejście może zagwarantować przetrwanie tradycyjnego, integracyjnego i zrównoważonego modelu turystycznego, który szanuje prawa prywatnych właścicieli, a jednocześnie dynamizuje i sprawiedliwiej rozdziela gospodarcze korzyści z turystyki w poszczególnych destynacjach.

Jak wyjaśniają, powtarzającym się uzasadnieniem dla tych restrykcyjnych przepisów są zawsze te same argumenty: rzekomy brak mieszkań na wynajem długoterminowy i gentryfikacja. „Jednak rzeczywistość pokazuje, że tam, gdzie zakazuje się wakacyjnych mieszkań małych właścicieli, wciąż wydaje się zezwolenia na nowe hotele lub całe budynki przeznaczone na zakwaterowanie turystyczne” – alarmują.

Koordynowane działania w całej Europie

Podczas spotkania organizacje z czterech krajów uzgodniły wdrożenie serii skoordynowanych działań i środków, które będą stopniowo wdrażane w celu obrony praw małego właściciela w całej Europie. Ruch ten ma na celu przywrócenie równowagi w sektorze, który ich zdaniem został przechylony na korzyść wielkiego kapitału.