guanarteme dom neny spekulacja urbanistyczna

Guanarteme: dom Neny jak z filmu „Odlot”

Audio generowane przez AI (Readerr) - może zawierać błędy

Opracowanie przy pomocy sztucznej inteligencji na podstawie informacji hiszpańskojęzycznych. Źródło pod artykułem.

Rany architektoniczne, jakie spekulacja urbanistyczna pozostawia w położonej na Gran Canarii dzielnicy Guanarteme, widać na każdym kroku: ekspresowe budowy na każdej ulicy, wszechobecny pył, korki i hałas oraz poczucie, że dzielnica wspięła się na niepowstrzymaną falę rozwoju – w górę i na wszystkie strony, bez kontroli, kosztem przechodzenia po ludziach. Symbolem oporu i świadkiem brutalnej przemiany dzielnicy jest 85-letnia Nena, która po całym życiu spędzonym przy ulicy Castillejos na własne oczy obserwuje „ukrytą” rozbiórkę domu, w którym mieszka: drżenie ścian, podłóg i okien, pył, hałas i pierwsze zniszczenia to tylko niektóre elementy nowej rzeczywistości kobiety, która przepracowała całe życie, wychowując czworo dzieci, i krok po kroku zbudowała ten parterowy dom, mieszczący wszystko, co kocha, oraz pamięć o tym, co kochała najbardziej.

Jak z filmu „Up”, ale bez balonów

Patrząc na czerwony dom Neny, który trwa wśród dźwigów, wykopów i nienasyconego urbanistycznego głodu, w jaki przeobraziła się Guanarteme, wielu nie mogło powstrzymać skojarzeń z filmem Pixara „Up”, w którym sympatyczny staruszek walczył ze spekulacją urbanistyczną swojej kwartału, a jego dom pozostawał jedynym kolorowym budynkiem pośród bezosobowych megakonstrukcji. Jak w „Up”, Nena zbudowała każdy szczegół tego domu igłą wspomnień: serwety na fotelach, kwiecistą tapetę, pianino zakurzone pyłem z budowy, zdjęcia z mężem Jorge, który zmarł dwa lata temu i którego ona „wciąż kocha”. Tyle że tym razem, w odróżnieniu od filmu, dom nie odleci uniesiony balonami, a jego mieszkanka każdego dnia cierpi z powodu nerwów, lęku i strachu, że nadal będą jej „odrywać dom po kawałku”.

Plan zagospodarowania miał inne plany

Jednak wbrew niemal czterem dekadom życia, jakie ukształtowały się w domu Neny, Miejski Plan Zagospodarowania miał wobec zajmowanego dziś przez czerwony dom terenu inne plany: wolna przestrzeń z podziemnym parkingiem w kontekście budowy pieszej promenady nad wąwozem La Ballena, co wymagałoby przymusowej wywłaszczenia domu Neny, bez podanej daty. O wszystkich tych wieściach – jak zapewniają poszkodowana i jej rodzina – dowiedzieli się z prasy. Zanim dotarł list polecony z tą informacją, wokół domu Neny ruszyły prace: jedenastopiętrowy budynek naprzeciwko oraz wykopy i zapadliska, które osaczają domostwo, z którego dachu widać było nawet, jak „zmieniono koryto wąwozu”.

Rodzina: nikt z administracji się nie odezwał

Sara, córka Neny, zapewnia w rozmowie z „Canarias Ahora”, że sytuacja jej matki pogorszyła się, odkąd publicznie nagłośniła skutki prac otaczających dom, i twierdzi, że nikt z administracji nie skontaktował się z rodziną, że wykopy odsłoniły około pięciu metrów lub więcej fundamentów i uszkodziły ich część oraz dwie rury, a hałas i drgania „utrzymują matkę w stanie udręki i lęku o bezpieczeństwo domu”.

Wobec takiej sytuacji rodzina zainstalowała sonometr, wibrometr i kamery, aby dokumentować możliwe szkody i móc dochodzić ich przed sądem – po tym, jak, jak relacjonuje Sara, „prace przy innym pobliskim budynku również spowodowały uszkodzenia, których naprawa wciąż jest przedmiotem sporu sądowego”. Do tego konfliktu dochodzą jeszcze dwie inne sprawy, które Sara skierowała do sądów – jedna na drodze cywilnej, druga na karnej – związane z domniemanymi nieprawidłowościami w realizacji planu zagospodarowania i w działaniach na wąwozie La Ballena.

Zarzuty: plan generalny ma być łamany na rzecz deweloperów

„Skarga karna, do której przyłączyły się kolejne osoby, obejmuje też inne kwartały i kwestionuje działania urzędu miasta oraz Rady Wodnej Wyspy” – wskazuje Sara. Jej główny zarzut dotyczy łamania Planu Generalnego „na korzyść prywatnych deweloperów”. Twierdzi, że przewidziany jako wyposażenie dla mieszkańców parking nie jest realizowany na tych zasadach, lecz „oddano tereny i podziemia, które miały być przeznaczone na cele publiczne, a wąwóz jest przesuwany i kanalizowany w sposób nieprzewidziany w planie zagospodarowania, ze zmniejszeniem jego przepustowości i możliwymi konsekwencjami środowiskowymi i bezpieczeństwa”.

Urząd miasta: to wywłaszczenie zgodne z planem

Źródła z urzędu miasta Las Palmas de Gran Canaria wyjaśniają w rozmowie z „Canarias Ahora”, że chodzi o wywłaszczenie zgodne z planem zagospodarowania, „takie jak te stosowane w wielu miastach, by zrealizować ich Plan Generalny Zagospodarowania”. W tym duchu radny Mauricio Roque wspomniał o sytuacji domu Neny na październikowym posiedzeniu komisji urbanistyki i potwierdza, że „wywłaszczenie uzasadnia ustawowy obowiązek wynikający z planu zagospodarowania, który w tym przypadku klasyfikuje działkę jako wolną przestrzeń i parking”. Radny odnosi się też do prac wykopaliskowych, „podczas których nie wykryto uszkodzeń w sąsiednich budowlach”.

Sara przyznaje, że Plan Generalny przeznacza działkę na „wolną przestrzeń – parking”, ale podkreśla, że nie wyznacza daty realizacji tego zapisu, i odrzuca twierdzenie, jakoby miało to wymuszać wywłaszczenie właśnie teraz. Uważa, że istnieją alternatywy dla budowy pieszej promenady bez wysiedlania Neny, „jak choćby przekształcenie w deptak ulicy El Salvador, co mieszkańcy byliby przyjęli z wdzięcznością”.

Odmowa certyfikatu i „ukryta rozbiórka”

Rodzina zwróciła się do miejskich służb socjalnych o certyfikat wrażliwości społecznej, aby dołączyć go do akt sądowych – wniosek został odrzucony. Wobec postępujących wykopów i obawy, że dom tego nie wytrzyma, Sara opisuje to, co się dzieje, jako „ukrytą rozbiórkę” – nie dlatego, że cały dom jest wyburzany bezpośrednio, lecz dlatego, że, jak twierdzi, „prace stopniowo niszczą jego podpory, podczas gdy matka nadal w nim mieszka”.

„To wszystko”

Kiedy Nenie zadaje się pytanie, co znaczy jej dom, nie musi się rozwodzić: „To wszystko”. Tam trafiły jej dzieci, gdy były małe, i tam wraz z mężem zbudowała życie, które również nabierało kształtu między ścianami, które dziś drżą. Hałas z budowy wyznacza jej poranki: „Od świtu jest bum, bum, bum” – tłumaczy. Zapytana, czy czuje się bezpiecznie, odpowiada w sposób, który nie ma nic wspólnego z fundamentami ani wykopami: „Ja tak, bo jestem z Sarą”. „Jesteśmy razem” – dodaje.

Ze swojej strony Sara domaga się pilnego rozwiązania udręki matki. „Firmie budowlanej – żeby przestała niszczyć dom mojej matki; wystarczy, że nie zbliży się do jej ścian. Urzędowi miasta – żeby zweryfikował pozwolenia, jakie wydał tej firmie, i uprawnienia, jakie sobie przywłaszcza ponad to, co pozwala pozwolenie urbanistyczne. A rządowi Wysp Kanaryjskich – żeby przeanalizował, na jakiej podstawie prywatny deweloper może stać się właścicielem koryta wąwozu w Hiszpanii”.

Zmierzch w Guanarteme

Dom Neny ma na razie mocne fundamenty. W Guanarteme zapada zmierzch, a Lidia z platformy Guanarteme Se Mueve, przyjaciółka rodziny i aktywistka dzielnicowa, wychodzi z domu w ulice, których już nie rozpoznaje. Nena zostaje w swoim domu, blisko swojej łazienki, tej od zawsze, do której trafiłaby z zamkniętymi oczami, gdyby się zgubiła albo gdyby dom odleciał uniesiony milionem kolorowych balonów. A w centrum debaty – model rozwoju dzielnic, w których żyją ludzie.

Źródło

Przewijanie do góry
Share via
Copy link